Transitie van afval naar grondstoffen biedt nieuwe economische kansen

Door de geschetste ontgroening en vergrijzing zou Drenthe minder aantrekkelijk zijn voor bedrijven. Ik denk echter dat er aan het begin van dit nieuwe jaar een nog amper ontdekt potentieel in Drenthe aanwezig is: de transitie van (vrijwel) al het Drentse huishoudelijk afval naar grondstoffen. Die transitie levert nieuwe bedrijven, nieuwe (participatie)banen en nieuwe meerwaarde voor de regio op.

Winst voor de regio
Uit recente afvalsorteeranalyses in geheel Drenthe blijkt dat van elke 100 kilo huishoudelijk restafval nog 55 kilo waardevolle grondstoffen zitten. Te denken valt aan grondstoffen als papier en karton, glas, textiel, plastic verpakkingen en gft. Het beter scheiden van deze grondstoffen van het restafval door burgers en bedrijven levert niet alleen milieuwinst op, maar ook – en dat is interessant voor de regio – economische en sociaal/maatschappelijke effecten. Zo zal het scheiden, sorteren en opnieuw gebruiken van alle waardevolle grondstoffen die nu nog in ons afval blijven zitten ook leiden tot meer bedrijvigheid, meer banen, meer participatie en meer welzijn van burgers. Auteurs als Gunter Pauli, Jan Rotmans en Marga Hoek spreken over ontelbare kansen van de nieuwe economie als we een trendbreuk weten te realiseren.

Sleutel 1: Drenthe is aan zet
De sleutel ligt mijns inziens in het besef dat de regio zelf aan zet is. De Drentse gemeenten zijn vanuit hun politiek/bestuurlijke, maatschappelijke en regisserende rollen bij uitstek aangewezen om de transitie naar de circulaire economie krachtig aan te jagen, te stimuleren, te faciliteren en waar gewenst te ondersteunen. Jacqueline Cramer, hoogleraar duurzaam innoveren en directeur van het Utrecht Sustainability Institute, reikt hen hiertoe het stappenplan De Circulaire Stad aan.

Sleutel 2: good governance
Een tweede sleutel is de wil en het vermogen van een regio om effectief samen te werken, op meerdere niveaus en tussen alle belanghebbende spelers. Dat begint bij bestuurlijk vertrouwen, bij leiderschap waarbij ook maatschappelijk besef een belangrijke rol speelt en bij de ambitie om van meerwaarde te willen zijn voor een groter geheel. Hoogleraar Global Economy and Governance Philip Wagner spreekt in dat licht over good governance als succesvoorwaarde. Vrij vertaald ontwikkelt zich door goed bestuur in een regio een klimaat waarin talent zich kan ontwikkelen tot ondernemerschap, om van daaruit een brede bijdrage te kunnen leveren aan de samenleving. Juist dat is wat Drenthe nodig heeft om haar authentieke waarden te kunnen behouden en te versterken.

Ook volgens Cees Bijl, burgemeester van Emmen, is samenwerking tussen gemeenten een randvoorwaarde van de stimulering van de regionale economie. In zijn nieuwjaarstoespraak pleit hij dan ook voor een gezamenlijke investeringsagenda voor Oost-Drenthe.

Friesland en Twente bewezen vorig jaar al dat samenwerking in grondstoffenbeheer loont. Hier zijn door afstemming tussen verschillende partijen afvalsorteercentra opgericht waarbij per locatie tal van nieuwe (participatie)banen zijn gecreëerd.

Verschil maken op snijvlak duurzaamheid en participatie
Als directeur van Area maak ik mij sterk voor het proactief, adviserend en uitvoerend blijven ondersteunen van de gemeenten Coevorden, Emmen en Hoogeveen en waar wenselijk ook andere Drentse gemeenten. Juist op het snijvlak van duurzaamheid en participatie, twee thema’s waarin gemeenten bij wet zijn verplicht ambitieuze doelstellingen te bereiken, wil Area het verschil maken.

Drentse samenwerking uitbouwen
Daarbij zal de reeds gerealiseerde bestuurlijke en ambtelijke samenwerking tussen en met Drentse gemeenten op het gebied van duurzaam afvalbeheer goed van pas komen. Sterker nog, ik zie grote kansen wanneer we vanuit die samenwerking intensiever samen gaan optrekken, krachten bundelen, kennis delen, innovaties ontwikkelen en nieuwe stippen op de horizon zetten én realiseren. Daarbij kunnen we de verbinding maken met maatschappelijke instellingen, andere (overheidsgedomineerde) afvalbedrijven en marktpartijen.

Een gemeenschappelijke, Drentse visie op de transitie van afval naar grondstof in Drenthe zal al de eerste, belangrijke resultaten opleveren voor burgers en bedrijven. Die visie is nog slechts het begin van de nieuwe economie in Drenthe. Laten we er in 2015 direct samen mee beginnen!

drs. Alfride Groenewold
directeur Area Reiniging NV